Kategori: Makaleler

Siyak ve Sibak Nedir? Kültürel Çeşitliliği Anlamak Üzerine Bir Antropolojik Bakış Dünya üzerinde birbirinden farklı pek çok kültür var ve her biri, insan yaşamını anlamlandırma ve düzenleme biçimleriyle birbirinden ayrılıyor. Bu kültürlerin içinde şekillenen ritüeller, semboller, akrabalık yapıları ve ekonomik düzenler, insan olmanın çeşitli halleri üzerine derinlemesine düşünmemizi sağlıyor. Bugün, çok fazla duyduğumuz ama belki de tam olarak anlamadığımız bir kavramı keşfedeceğiz: Siyak ve sibak. Bu iki terim, Türk Dil Kurumu (TDV) kaynaklarında belirtilmiş olsa da, daha geniş bir perspektiften baktığımızda, bunların yalnızca dildeki yerleri değil, aynı zamanda toplumsal yapılar, kimlik oluşumu ve kültürel etkileşimler açısından ne kadar önemli olduğunu…

Sansarı Ne Kaçırır? Toplumsal Yapılar ve Bireysel Seçimler Üzerine Bir Sosyolojik İnceleme Günümüzde, her birimiz sürekli bir şekilde farklı toplumsal yapılarla iç içe yaşıyoruz. Bu yapılar bazen farkında olmadan hayatlarımızı şekillendiriyor; bazen de bilinçli bir şekilde seçimlerimizi etkiliyor. Toplumun birey üzerindeki etkileri, toplumsal normlar, kültürel pratikler ve cinsiyet rollerinin birleşimiyle bir araya gelir. Ancak bu etkileşimde, bazen bizi engelleyen ve bazen de hareket alanımızı genişleten kurallar ve dinamikler vardır. Sosyolojik olarak baktığımızda, hepimiz bir çeşit sansar gibiyiz: Toplumun kurallarından, normlarından ve sosyal yapıların “kaos”undan neyi kaçırıyoruz? Bu yazıda, “sansar” metaforunu bir toplumsal eleştiri aracı olarak kullanarak, bireylerin toplumsal yapılarla nasıl…

Kurtlar Vadisi Cendere: Bir Edebiyatsel Yansımalar Giriş: Kelimelerin Gücü ve Anlatıların Dönüştürücü Etkisi Hikayeler, yalnızca anlatılan bir olayın ötesinde bir dünyayı keşfetmeyi sağlarlar. Bir hikaye, onun içine çekilen her birey üzerinde derin bir etki bırakabilir. Bu etki, bazen bizi gülümsetir, bazen de karanlık düşüncelere sevk eder. “Kurtlar Vadisi” gibi bir dizi, sadece bir televizyon yapımı olmanın çok ötesinde bir kültürel fenomen olarak karşımıza çıkar. Dizi, toplumun güç yapıları, kimlikler ve etik değerler hakkında derinlemesine bir inceleme sunar. Peki ya Cendere bölümü? Bu, bir diziye yalnızca bir bölüm olarak mı bakmalıyız, yoksa anlatı ve sembolizmle dolu derin bir edebiyatsel evrene açılan…

Excelde Sayfalar Nasıl Birleştirilir? Siyaset Bilimi Perspektifinden Bir Analiz Hayat, bazen farklı parçaların bir araya gelerek bir bütün oluşturduğu bir süreçtir. Bu, bireylerin toplumsal yapıları şekillendirdiği ve toplumsal kurumların birbirleriyle etkileşimde bulunduğu bir gerçekliktir. Tıpkı bir Excel dosyasındaki sayfaların birleşmesi gibi, toplumsal düzen, kurumlar ve bireylerin güç ilişkileri de bir araya gelerek, daha geniş bir yapıyı inşa eder. Peki, Excel’de sayfaların nasıl birleştirildiğiyle ilgili teknik bir işlem, iktidar yapılarındaki birleşimlere nasıl paralellik gösterebilir? Bu soruya odaklanırken, meşruiyet, katılım ve demokrasi gibi siyasal kavramları göz önünde bulunduracağız. Excel sayfalarını birleştirmek, bazen bir veritabanını daha kullanışlı hale getirmek, bazen de farklı kaynaklardan…

Sinema Hemen Ücretli Mi? İzmirli Gençlerin Sinema Macerası Evet, evet, “Sinema hemen ücretli mi?” sorusu, hayatın en önemli sorularından birine dönüşebiliyor bazen. Bunu derken abartmıyorum, gerçekten. İzmir’de yaşayan, 25 yaşında, kahkahası bol ama içten içe her şeyi gereğinden fazla düşünen bir insan olarak, bu tip sorulara çok takılıyorum. Sinema, eskiden bizim için bir eğlence kaynağıydı, cebimize uygun fiyatlı biletler alır, “Bir de patlamış mısır alırım, tamamdır” diyerek en güzel filmleri izlerdik. Ama ne yazık ki, 2025 yılı geldiğinde biletler, bir filmden çok bir yatırım aracı gibi oldu. Bu yazı, sinemanın hayatımıza nasıl ücretli bir şekilde girmeye başladığını, nasıl eski sinema…

Poliamid Kumaş Sağlıklı Mı? Bir Bilimsel Bakış Eskişehir’de üniversitede çalışan bir araştırmacı olarak, her gün bir sürü farklı konuyu merak ediyorum. Son zamanlarda ise kumaş türleriyle ilgili yaptığım bir araştırma sırasında “Poliamid kumaş sağlıklı mı?” sorusu kafamı kurcalamaya başladı. Poliamid kumaş, yani halk arasında bilinen adıyla “naylon” kumaş, çoğu zaman giysilerde, çantalarda ve halılarda karşımıza çıkar. Ama bu kumaşın sağlığımıza etkilerini hepimiz tam olarak biliyor muyuz? Gelin, bunu biraz irdeleyelim. Poliamid Kumaş Nedir? Öncelikle poliamid kumaşı basitçe açıklayalım. Poliamid, aslında sentetik bir malzeme, yani doğada kendiliğinden oluşan bir şey değil. Sentetik elyaflar arasında, naylon olarak da bilinen bu kumaş, plastik…

Kahve Nerenin Kültürü? Hepimiz bir kahve içiyoruz, değil mi? Ya da en azından her gün bir fincan kahveyle hayatta kalmaya çalışıyoruz. İzmir’de yaşamak, güne başlamak için en ideal yerlerden biri aslında. Ama bir soru var ki, yıllardır kafamı kurcalayan: Kahve nerenin kültürü? Tabii, kahve denince aklımıza ilk gelen yerlerden biri Türkiye, ama gerçekten bu kahve kültürü bizim mi? Yani tamam, Türk kahvesi var, tavşan kanı çay var, bunlar tartışmasız bizim geleneğimiz, ama modern dünyada kahve nereden geldi, kim icat etti, bununla ilgili biraz derin düşünmeye başladım. Ve evet, yine kahve içmeye başladım, düşünme kısmı biraz zor çünkü. Kahve ve İzmir…

Apça Ne Demek Zonguldak? Bir Zonguldaklı Sözcüğünün Derinliklerine Yolculuk İstanbul’da yaşayan, gündüzleri ofiste çalışan bir insan olarak hayatımı her zaman biraz hızlı yaşadım. Zaman, ofis arasında koştururken, akşamları ise blog yazarken kayıp giden bir şey haline geldi. Ama son zamanlarda bir kelime dikkatimi çekti: “Apça.” Zonguldaklı arkadaşım Yavuz’un bir gün söylediği bu kelime, aklımı o kadar kurcaladı ki, anlamını öğrenmeden rahatlayamayacağımı fark ettim. Peki, “Apça” ne demek? Zonguldaklılar bu kelimeyi neden bu kadar sık kullanıyorlar? Hadi gelin, birlikte bir keşfe çıkalım. Apça: Zonguldak’ın Kendine Has Kelimesi Bir şehir var, Zonguldak, işte bu şehrin insanlarının kullandığı bazı kelimeler öylesine özeldir ki,…

Merhaba — Yunanistan’da Akşam Yemeği Ne Kadar? (Bilimsel ve Gerçekçi Bir Bakışla) Yunanistan deyince aklımıza güneş, deniz, zeytinyağlılar ve keyifli akşam yemekleri geliyor. Peki bu keyifli akşam yemeği ne kadar tutuyor? Turistik beklentilerle gerçekçi bütçeleri karşılaştırdığımızda, “Akşam yemeği kaç euro?” sorusu hem merak hem de planlama açısından önemli. Gelin, elimizdeki verilerle bu soruya bilimsel bir merakla yaklaşalım. Yunanistan’da Yemek Fiyatlarının Genel Görünümü Yunanistan’da restoran ve yeme‑içme fiyatlarına dair çeşitli kaynaklardan elde edilen verilere göre: geleneksel bir taverna ya da ucuz restoranlarda kişi başı öğünlerin maliyeti genelde 10–20 € arasında değişiyor. :contentReference[oaicite:0]{index=0} Orta sınıf (mid‑range) restoranlarda ise, üç öğün ya da akşam…

Türkçe Yazım Kurallarını Kim Buldu? Bazen insanın kafasında deli sorular döner, ya da en basit şeyleri aşırı derecede düşünür. Mesela bir gün, en sıradan bir kelimeyi yazarken “Ya bu yazım doğru mu?” diye düşünürken buluyorum kendimi. Hani, Türkçe yazım kuralları ne kadar dikkat edilmesi gereken bir şey olsa da, bazen kafamda o kurallara aykırı bir dilde sohbet ettiğimde, “Türkçe yazım kurallarını kim buldu?” sorusu ortaya çıkıyor. Yani, birinin çıkıp, bu kadar ayrıntılı, bazen kafa karıştırıcı kuralları oluşturması lazım! Kim o? Kim bu kurallara karar verdi? Kafamda Bir Diyalog: Türkçe Yazım Kuralları Bir gün arkadaşlarımla kafede buluşuyordum. Konu döndü dolaştı, yazım…